niedziela, 9 kwietnia 2017

Inseraty z czasów galicyjskich (Zgoda)

Inserat to starodawne określenie reklamy. Pojawiały się one w wielu czasopismach, gazetach praktycznie od zawsze. 
Inserat (z języka łacińskiego insert oznacza: wkładam, włączam, wstawiam). Była to kopia sporządzana dla odbiorcy dokumentu, będąca nie tylko potwierdzeniem zgodności kopii z oryginałem, ale również treści oryginału przez jej powtórzenie wyłącznie dla odbiorcy. Wpisywano je często do ksiąg zwanych kopiariuszami, będących zbiorem kopii dokumentów, które otrzymał odbiorca z różnych źródeł. Kopiariusze takie pojawiły się w Polsce pod koniec XIII w. W takiej formie miasta przechowywały przywileje królewskie; na ich podstawie mogły zabiegać o potwierdzenie przez nowego króla praw udzielonych im przez jego poprzedników. Słowo inserat posiada 10 synonimów w słowniku synonimów. Synonimy słowa inserat: reklama, wiadomość, zapowiedź, zawiadomienie, propaganda itd.

środa, 7 września 2016

Ryszard Zawadzki (1829-1887) – prawnik, poseł do Sejmu Krajowego

Obecnie nieco zapomniany, a w XIX wieku znany w Tarnowie i Wiedniu oraz na kresach polskich. Zmarł przeżywszy 58 lat życia. Był prezydentem c.k. Sądu Obwodowego w Tarnowie, posłem sejmowy z miasta Tarnowa i deputowanym do Rady Państwa w Wiedniu. Jego nekrolog pojawił się w tarnowskiej „Unii” o następującej treści:   
„Dziś rano przyniosły telegramy z Szczawnicy tę żałobną wiadomość, która nie tylko mieszkańców naszego miasta smutkiem napełniła, ale także w całym kraju wywoła szczery żal, bo miasto nasze traci w zmarłym zacnego prezesa sądu i gorliwego posła, a cały kraj traci godnego obywatela i cichego ale niezmordowanego pracownika. (…). Zmarł w Szczawnicy dnia 3 września b. r. [1887 r.]”[1].

piątek, 22 lipca 2016

Wincenty Witos o "Wielkiej Wojnie" w 1916 r.

Wincenty Witos (ur. 21 stycznia 1874 r. w Wierzchosławicach, zm. 31 października 1945 r. w Krakowie), był polskim politykiem, działaczem ruchu ludowego[1]. Od 1895 r. był członkiem Stronnictwa Ludowego, w latach 1908-1914 posłem do galicyjskiego Sejmu Krajowego, a w latach 1909-1931 również wójtem Wierzchosławic. Od 1911-1918 r. poseł do austriackiej Rady Państwa, od 1914 r. w PSL „Piast” (prezes ugrupowania w latach 1918–1931) i w Naczelnym Komitecie Narodowym, później w Lidze Narodowej (1917–1918), prezes Polskiej Komisji Likwidacyjnej. Od 1919 r. poseł na polski Sejm[2]. Trzykrotnie sprawował funkcję premiera (od 24 lipca 1920 r. do 13 września 1921 r., od 28 maja 1923 r. do 14 grudnia 1923 r. i od 10 maja 1926 r. do 14 maja 1926 r.), jego rząd został obalony w wyniku przewrotu majowego[3]. Wraz ze swoim ugrupowaniem politycznym popadł w wieloletni konflikt z abp. Leonem Wałęgą.

poniedziałek, 18 lipca 2016

Ulica Józefa Bema

Ulica Józefa Bema jest jedną z najstarszych ulic miasta Tarnowa. W 1796 r. była już widoczna na planie Tarnowa autorstwa Franza von Grottgera. Obecnie łączy ulicę Krakowską z placem gen. Józefa Bema zwanym potocznie Burkiem. Pierwotnie ulica nazywała się Ogrodowa (nazwa wzięła się najprawdopodobniej od ogrodu należącego do Szpitala św. Ducha), później znana była jako Ferdynanda Focha, Maurycego Thoreza i Polskiego Października.